Brama Targowa to jeden z najbardziej charakterystycznych i rozpoznawalnych zabytków Elbląga. XIV-wieczna budowla stanowiła w przeszłości fragment nieistniejących już murów obronnych miasta. Dziś jest nie tylko symbolem miasta, ale i punktem startowym większości spacerów po elbląskiej Starówce — a tuż obok niej czeka na turystów pewien wyjątkowy bohater z brązu.
Historia Bramy — strażniczka miasta od 700 lat
Brama Targowa została wybudowana w 1319 roku jako jedna z dziewięciu bram miejskich i odgrywała kluczową rolę w systemie obronnym Elbląga. Jej zadaniem było zabezpieczenie miasta od strony przedmieścia stoczniowego.
W latach 1420–1430 brama została podwyższona do obecnej wysokości 26 metrów, zyskując łącznie siedem kondygnacji. Od północy znajduje się w niej ostrołukowy przejazd, nad którym widnieje herb Elbląga. Obrzeża wjazdu umocnione były granitowymi odbojami, na których wykuto wyobrażenia łopat piekarskich. To nie przypadek — łopata to jeden z ważniejszych symboli Elbląga, a jej historia wiąże się bezpośrednio z legendą, którą zaraz poznasz.
W 2000 roku na Bramie Targowej pojawił się zegar podarowany Elblągowi przez Senat Hamburga. Z kolei w 2006 roku budowla przeszła gruntowną renowację, z odnowieniem elewacji i pełnym przystosowaniem wnętrza do zwiedzania przez turystów. Dziś w środku działa punkt Informacji Turystycznej.
Legenda o Piekarczyku — jak jeden czeladnik uratował miasto
Był rok 1521. Od kilku lat toczyła się wojna między wielkim mistrzem zakonu krzyżackiego Albrechtem a królem Polski Zygmuntem Starym. Wielki Mistrz postanowił zdobyć miasto. 4 marca 1521 roku z Królewca wyruszyło w stronę Elbląga 2 tysiące zbrojnych. Mimo wcześniejszych ostrzeżeń miasto było słabo pilnowane — straże drzemały znużone uroczystościami.
Kiedy Krzyżacy podeszli pod Bramę Targową, gotowi wedrzeć się do miasta — jeden młody czeladnik piekarski postanowił działać. Chwycił za łopatę i przeciął linę podtrzymującą kratę bramy, blokując w ten sposób napastnikom wjazd do środka. Elbląg był ocalony.
Męstwo piekarczyka uczczono piosenką, a łopatę, którą przeciął liny, zawieszono we wnętrzu bramy. Również na znak zwycięstwa w bramie wyrzeźbiono znak łopaty, a każdy 8 marca — aż do 1772 roku — obchodzono w Elblągu jako święto miejskie.
Pomnik Piekarczyka — potrzyj nos na szczęście!
Tuż obok Bramy Targowej stoi brązowy pomnik Piekarczyka z 2006 roku, autorstwa Waldemara Grabowieckiego. Ta nieduża, sympatyczna rzeźba szybko stała się jednym z ulubionych miejsc turystów w Elblągu. Według lokalnej tradycji — potarcie nosa Piekarczyka przynosi szczęście! Wypolerowany do połysku nos figurki to najlepszy dowód, że niewielu odwiedzających potrafi oprzeć się tej pokusie. Koniecznie spróbujcie — może i Wam dopisze fortuna!
Przy okazji wizyty warto zerknąć na ścianę bramy, gdzie do dziś zachował się odcisk łopaty — symbol odwagi zwykłego człowieka, który zmienił losy całego miasta.
Piekarczyki rozsiane po całym Elblągu
Piekarczyk przy Bramie Targowej to nie jedyny taki bohater w mieście! W Elblągu można trafić na małe figurki piekarczyków porozmieszczane w różnych zakątkach miasta — to wyjątkowa miejska zabawa, która sprawia, że spacer po Elblągu zamienia się w prawdziwą grę poszukiwawczą. Każdy z nich czeka na odkrycie, a niektórzy mają swoje własne niespodzianki dla ciekawskich turystów.
Wszystkie lokalizacje i więcej ciekawostek znajdziesz w naszym artykule: Piekarczyki w Elblągu — znajdź je wszystkie!
